banner302

banner265

banner292
banner228
09 Nisan 2020 Perşembe 08:41
Antalya’nın verileri neden yüksek gösteriliyor?

Dünyada her ülke ve kentin hava kalitesini yayınlayan İsviçre ve Çin merkezli iki yabancı kuruluşun verileri ile Türkiye Cumhuriyeti Çevre ve Şehircilik Bakanlığının hava kalitemizi izleme sitesindeki veriler arasında ciddi farklılıklar bulunması, “Acaba yine Antalya ve Türkiye’ye karşı bir kumpas mı kuruluyor?” sorusunu gündeme getirdi.

Kalp, kanser ve akciğer hastaları için önemli

Dünyanın hava kalitesi, gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerin kamu, özel ve kamu özel sektör ortaklığıyla kurulan hava kirliliği araştırma istasyonlarıyla günün her saati izleniyor. Bu veriler internetten yayınlanarak kullanıcıların yararlanımına sunulmuş durumda. Çeşitli rahatsızlıkları olan veya diğer ülkelere tatile gitmek isteyen kişiler de bu sitelerdeki verilerden yararlanarak sağlıklarını koruma imkanına kavuşuyorlar. Çünkü hava kirliliği, özellikle kalp, kanser ve akciğer rahatsızlıkları olan kişilerde ciddi sorunlara yol açabiliyor.

İsviçre ve Çin merkezli iki yabancı kuruluşun verileri ile Türkiye Cumhuriyeti Çevre ve Şehircilik Bakanlığının hava kalitemizi izleme sitesindeki veriler arasında ciddi farklılıklar bulunması, “Acaba yine Antalya ve Türkiye’ye karşı bir kumpas mı kuruluyor?” sorusunu gündeme getirdi.

Binlerce cihazdan veriler toplanıyor

Dünyanın hava kalitesi indeksini sunan özel kuruluşlar arasında Çin merkezli AQICN ORG (Dünya Hava Kalitesi Projesi) ile İsviçre merkezli AQAIR.COM, dikkat çeken, tanınmış kuruluşlar arasında yer alıyor. İnternetten hava kalitesiyle bilgi almak isteyenler bu kuruluşun sitesine girerek, verilerden veya görsel simülasyonlardan yararlanabiliyorlar. Verilerin, dünyanın çeşitli yerlerindeki binlerce cihazdan alındığı belirtiliyor.

PM 2,5 oranlarının verileri de gerekiyor

Türkiye Cumhuriyeti Çevre ve Şehircilik Bakanlığı da, ülkemizdeki hava kalitesini, ‘Ulusal hava kalitesi izleme ağı’ olarak tanımlanan siteden yayınlıyor. Bakanlığın internet sitesinden yayınlanan verilerde, yabancı kuruluşlarda olduğu gibi hava kalitesinin ve kirliliğinin durumu, sayısal oranları ve sağlığa etkileri gibi bilgiler sunuluyor. Bu veriler arasında insan sağlığına büyük zararlar verebilen, zararlı partikül maddeler olan PM 10 ile PM 2,5’un oranları yabancı sitelerde verilirken, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın sitesinde PM 10 oranları veriliyor ve daha küçük / tehlikeli partikül madde olan PM 2,5 verileri yer almıyor.

Partikül maddeler cıva, kurşun, kadmiyum gibi ağır metaller ile kanserojen kimyasalları bünyelerinde bulundurabilmekte ve sağlık üzerinde önemli tehdit oluşturabilmektedirler.

Havadaki kanserojen partiküllerin oranı çok önemli

Tüm sitelerdeki hava kalitesi verilerinde partikül maddelerin oranı, ana kirlilik unsuru olarak göze çarpıyor. Havadaki partikül madde insan sağlığını etkileyen en önemli kirleticilerden biri. Partikül boyutu ile sağlık üzerindeki olumsuz etkisi doğrusal olarak bağlantılı deniliyor. PM’nin 10 mikrondan büyük kısmı burunda tutuluyor. 10 mikrondan küçük kısmı solunum yolu ile akciğere ve oradan bronşlara ulaşarak birikirken 1-2 mikron çapındakiler kılcal damara geçiyor, 0,1 mikron çapında olanlar ise kılcal damardan kana taşınabilirler. Partikül maddelerin fiziksel özellikleri yanında kimyasal kompozisyonu da sağlık açısından oldukça önemlidir. Partikül maddeler cıva, kurşun, kadmiyum gibi ağır metaller ile kanserojen kimyasalları bünyelerinde bulundurabilmekte ve sağlık üzerinde önemli tehdit oluşturabilmektedirler. Bu zehirli ve kanser yapıcı kimyasallar, nemle birleşerek aside dönüşüyor. Kurum, uçucu kül, benzin ve dizel araç egzoz partikülleri kömür katranı bileşeni gibi kanser yapıcı maddeler içerdiğinden bunların uzun süre solunması kansere sebep oluyor. Kısaca özetlersek; PM 10 ile PM 2,5 oranları bir şekilde havadaki kanserojen partikül miktarını gösteriyor. Dünyaca kabul edilen belirli oranların üzerine çıkmış partikül maddelerin kanser yapıcı etkisi artıyor. Hava kalitesi sitelerinde gösterilen veriler de, kentlerdeki havanın sağlıklı olup olmadığını ortaya koyuyor. Çevre ve şehircilik Bakanlığı’nın sitesinde esas kanserojen belirteç olan PM 2,5’un verilerinin neden yer almadığı konusunda bir açıklama yok. Ancak daha büyük partikülleri ifade eden PM 10 verileri Bakanlık sitesinde açıklanıyor.

Çevre ve şehircilik Bakanlığı’nın sitesinde esas kanserojen belirteç olan PM 2,5’un verilerinin neden yer almadığı konusunda bir açıklama yok.

Yüzde yüze varan farklar göze çarpıyor

Habere konu olan, ‘verilerdeki tutarsızlık’ sorununa gelirsek;  Çin merkezli AQICN ORG (Dünya Hava Kalitesi Projesi) ile İsviçre merkezli AQAIR.COM adlı kuruluşların sitesindeki Türkiye ve Antalya verileri ile Çevre ve Şehircilik Bakanlığımızın verileri arasında sürekli yüksek farklar olması bariz bir şekilde göze batıyor. Kimi zaman bu farklar yüzde 100’lere kadar çıkabiliyor. Her iki uluslar arası hava kalitesi kuruluşunun verilerinde Türkiye’nin çoğu kentinde olduğu gibi, Antalya, Burdur ve Isparta’nın hava kirliliği oranlarının yüksek gösterilmesi, “Hava kirliliği konusunda da Türkiye’ye karşı bir kumpas mı kuruluyor” sorusunu akla getiriyor.

İşte 08.04.2020 tarihi itibariyle 3 sitedeki veriler

Bu farkları görebilmek için yabancı iki site ile Bakanlığımız sitesinin 08.04.2020 tarihli verilerine göz atarsak;

AQICN ORG’A GÖRE:

Antalya:         54     (ORTA) (Kabul edilebilir oranda, ancak hassas olanlar için sağlık sorunu olabilir)

Burdur:         103    (SAĞLIKSIZ) (Hassas gruplar için sağlıksız, riskli hava)

Isparta:          52     (ORTA)  (Kabul edilebilir oranda, ancak hassas olanlar için sağlık sorunu olabilir)

MY Gazete Haber Merkezi olarak yaptığımız görüşmelerde, PM 2,5 oranlarının eksikliğinin sonuçları etkileyebileceği görüşü ortaya çıkarken, yabancı kuruluşların kasıtlı olarak Türkiye’nin hava kalitesi oranlarını yüksek gösterebileceği de belirtiliyor.

AQ AIR.COM’A GÖRE:

Antalya:          61           (ORTA) (Kabul edilebilir oranda, ancak hassas olanlar için sağlık sorunu olabilir)

Burdur:           59           (ORTA) (Kabul edilebilir oranda, ancak hassas olanlar için sağlık sorunu olabilir)

Isparta:           79           (ORTA) (Kabul edilebilir oranda, ancak hassas olanlar için sağlık sorunu olabilir)

Türkiye’nin hava kirliliği oranlarının yabancı kuruluşlarca kasıtlı olarak yüksek gösterilmiş olabileceği de öne sürülüyor.  

TC ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI’NA GÖRE:

Antalya:          32      (İYİ) (Hava kalitesi memnun edici ve hava kirliliği az riskli veya hiç risk taşımıyor)

Burdur:           48     (İYİ) (Hava kalitesi memnun edici ve hava kirliliği az riskli veya hiç risk taşımıyor)

Isparta:           35     (İYİ) (Hava kalitesi memnun edici ve hava kirliliği az riskli veya hiç risk taşımıyor)

Kasıtlı olarak kirlilik oranları yüksek gösteriliyor olabilir

Yukarıdaki 08.04.2020 tarihli veriler de, 2 yabancı kuruluşun daha önceki Türkiye verileri gibi farklılıklar içeriyor. Bu farklılıkların hemen her günkü verilerde olduğu gibi Türkiye aleyhine oranlar içermesi kuşku oluşmasına yol açıyor. MY Gazete Haber Merkezi olarak yaptığımız görüşmelerde, PM 2,5 oranlarının eksikliğinin sonuçları etkileyebileceği görüşü ortaya çıkarken, yabancı kuruluşların kasıtlı olarak Türkiye’nin hava kalitesi oranlarını yüksek gösterebileceği de belirtiliyor. Hava kirliliği bilgilerinin sağlıklı olarak bilinmesinin, özellikle hasta vatandaşların kendini korumaları açısından önem arz ettiğinin altı çiziliyor. Ancak özellikle turizm sektöründe yaşanan ayak oyunları da göz önüne alındığında, Türkiye’nin hava kirliliği oranlarının yabancı kuruluşlarca kasıtlı olarak yüksek gösterilmiş olabileceği de öne sürülüyor.  

Bu farklılıkların hemen her günkü verilerde olduğu gibi Türkiye aleyhine oranlar içermesi kuşku oluşmasına yol açıyor.

MYGazete.com Özel

Emel Gümüş
Meslek hayatına Antalya Yeni İleri Gazetesinde başladı. Daha sonra uzun yıllar Beyaz ve Fotospor Gazetelerinde görev yaptı.
banner32
Son Güncelleme: 09.04.2020 12:34
Yorumlar
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

banner324

banner174

banner242