MY TV Türkiye Programlarını İzlemek İçin Tıklayın




Yörükoğlu süt




"Zam gelecek diye zam yapılıyor"

23.11.2021 11:28

Pandemi döneminin tedarik zincirinde açtığı hasar tüm dünyada etkisini göstermeye devam ediyor. Üreticiler zam gelecek beklentisi ile ürünleri piyasaya sürmüyor. Ya da hammaddeye zam gelecek diye eldeki ürüne de zam yapıyor.

"Zam gelecek diye zam yapılıyor"

Hammaddedeki küresel tedarik problemi Türkiye’de çok daha fazla hissediliyor. Özellikle çip ve hammadde ticaretinde küresel bir sorun yaşanıyor. Ancak uzun süredir Türkiye’deki üretim sistemini de etkileyen bu problem kurdaki hızla yükselişle beraber farklı bir boyut kazandı. Neredeyse her sektörde kendini gösteren tedarik problemi aynı zamanda fiyatların da hızla yükselmesine neden oluyor.

Şu an için kriz tanımlaması yapılmasa da krize yakın bir sıkışıklığın olduğunu söyleyen Birleşmiş Markalar Derneği (BMD) Başkanı Sinan Öncel’e göre yüksek kapasite ile üretim yapan firmaların üretim bantlarını durdurmamak için hammadde stoğu yapması büyük problemler oluşturuyor. Türkiye, üretiminin büyük bölümünde kullandığı hammaddeleri ithal ediyor

TÜRK LİRASI'NDAKİ HIZLI DEĞER KAYBI ÜRETİCİYİ YIPRATIYOR

Hem uluslararası piyasadaki fiyat artışları hem de Türk Lirası’ndaki hızlı değer kaybı bu konuda üreticiyi oldukça yıpratıyor. Çizilen tablo yanlış Ev ve Mutfak Eşyaları Sanayicileri ve İhracatçıları Derneği (EVSİD) Başkanı Talha Özger ise son bir yılda çelik, alüminyum, plastik ve demir gibi hammaddelerdeki fiyatların üçe katlandığını ve kurda yaşanan her dalgalanmada ciddi zorluklarla karşılaştıklarını belirtiyor. Özger’e göre kurdaki artış ne ihracatçıya ne de iç pazarda satış yapan üreticiye yarıyor. Bu konuda çizilen tablonun yanlış olduğunu vurgulayan Özger, "Eğer Türkiye’de üretilmeyen hammaddelerde vergi indirimi yapılmazsa önümüzdeki günler daha da sıkıntılı geçebilir" dedi. Sürekli fiyat artacak beklentisi var TOBB (Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği) Otomotiv Tedarik Sanayi Meclis Başkanı Alper Kanca da piyasada yaşanan tedarik probleminin temelinde küresel etkilerin yattığını ancak Türkiye ekonomisinde yaşanan dalgalanmaların bu etkinin katlanmasına neden olduğunu söylüyor. Küresel ekonomide konteyner, çip, magnezyum, çelik ve plastik temininin oldukça zorlaştığını belirten Kanca, "Para birimimizdeki dalgalanma bu tedarik sorununu farklı bir boyuta taşıyor.

'İNSANLAR ELİNDEKİ ÜRÜNLERİ SATMAK İSTEMİYOR'

2001’deki kriz ortamının bir benzeri yaşanıyor. İnsanlar elindeki ürünü satmak istemiyor. Çünkü bugün sattığı fiyattan yerine yeni ürün koyamayacağından korkuyor. 10 liraya satılacak ürün sürekli fiyatlar artacak beklentisi ile elde tutuluyor. Belki 12 liraya satarım beklentisi var. Bu beraberinde stokçuluğu da getiriyor. Bugün bir hammaddeyi istediğiniz tarihte alabilmeniz pek mümkün değil. Ayrıca para politikasında belirsizlik de bunu tetikliyor. Yani kimse liranın dolar karşısındaki pozisyonun ne olacağını anlamış değil. Sanki serbest bırakılmış gibi. Bu da davranışları etkiliyor" ifadelerini kullanıyor. Suni bir enflasyon oluşuyor Oluşan belirsizlik ortamı nedeniyle üreticilerin fiyatlama planlamasının bozulması da reel fiyat artışlarının üstüne suni artışların da yapılmasına neden oluyor.

BMD Başkanı Sinan Öncel, "Kimse fiyatların nereye gideceğinden emin değil. Bugün 10 dolardan hammadde aldığında kimse bunu satmak istemiyor. Yarın 12 dolara alabilirim diye bugün sattığı ürüne bile zam yapıyor. Böylece bir suni enflasyon oluşuyor" ifadelerini kullanıyor. Korku alışverişi yapılıyor Öncel’e göre insanlar sürekli fiyatların artacağı endişesi ile bu süreçte alışverişlerini arttırdı. Alışverişlerde ciddi bir ivme gördüklerini belirten Öncel, şunları söylüyor: "Eskiden insanlar yüksek enflasyon dönemlerinde her ürünün fiyatının artacağından korktuğu için özellikle teknolojik ürünleri almaya çalışırdı. Şimdi benzer bir davranışı görüyoruz. İmkanı olanlar genel olarak her ürünün fiyatının sürekli artacağını düşünerek alışverişe koşuyor. Yarın alamamaktan korkuyor. Tabi buna bir de turist alışverişlerini eklemek gerek. Geçen ay 100 doları olan turist bu Türkiye’den çok daha fazla ürün satın alabilir. Biz mağazalarımızda bu hareketi görüyoruz. Yakında Bankalararası Kart Merkezi (BKM) verileri açıklandığında bunu istatistiklerde de göreceğiz.”

YENİ SEZON ÜRÜNLERİ YÜZDE 70 ZAMLI

Şimdiye kadar piyasada satılan ürünlerin altı ay önceki fiyatlama ile raflarda olduğunu belirten Öncel, "Yeni sezon ürünleri en az yüzde 70 zamla satılacak. Maliyetlerdeki artış böyle devam ederse mağazalar kapanmak zorunda kalır. 100 liraya sattığımız ürünün yerine yenisini koymak için en az 160 lira gerekiyor" dedi. Öncel’in altını çizdiği diğer konu ise sermayelerdeki erime. Öncel, "Kendi üreticilerimizle konuştuğumuzda bunu daha iyi anlıyoruz. Bu yıl Gaziantep’teki bir üreticimiz sadece dolardaki artış yüzünden yüzde 20 küçülmek zorunda olduğunu belirtti. Çünkü insanlar artık daha az hammadde alabiliyor. Bu da sermayelerin erimesine neden oluyor" diye konuştu.

Haberlerimizi InstagramFacebookTwitterTelegram hesaplarımızdan ve YouTube kanalımızdan takip edebilirsiniz.

SUR YAPI

Sur yapı mobil

Yorumlar

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Yorum Yap

ŞANS OYUNLARI

On Numara
Şans Topu
Sayısal Loto
Süper Loto

Diğer Haberler

Suç örgütü üyesi Antalya'da yapılan operasyonla yakalandı

Suç örgütü üyesi Antalyada yapılan ope..

Suç örgütü üyesi Antalya'da yapılan operasyonla yakalandı
Öğretmen Hamza Yılmaz'ın cesedi denizde bulundu

Öğretmen Hamza Yılmazın cesedi denizde..

Öğretmen Hamza Yılmaz'ın cesedi denizde bulundu
Son dakika... Galatasaray Altay ile berabere kaldı

Son dakika Galatasaray Altay ile berab..

Son dakika... Galatasaray Altay ile berabere kaldı
Kenya'da otobüs nehre devrildi

Kenyada otobüs nehre devrildi

Kenya'da otobüs nehre devrildi
Eski sevgilisinin evini benzin döküp yaktı

Eski sevgilisinin evini benzin döküp y..

Eski sevgilisinin evini benzin döküp yaktı
Son dakika.... Sağlık Bakanlığı 4 Aralık koronavirüs vaka sayılarını açıkladı

Son dakika Sağlık Bakanlığı 4 Aralık k..

Son dakika.... Sağlık Bakanlığı 4 Aralık koronavirüs vaka sayılarını açıkladı