banner228
15 Ekim 2020 Perşembe 08:28
Ankara 18’inci İdare Mahkemesi glifosat ilacına yasak getirdi

İzmirli avukatlar Semih Özay, Özge Işık ve Hazar Can Kıpçak’ın başlattığı hukuki sürecin ilk adımı glifosat içeren kimyasalların kansere neden olduğu gerekçesiyle toplatılması için Tarım ve Orman Bakanlığı’na yaptıkları başvuruydu. Bakanlığın yanıt vermemesi üzerine üç avukat, Ankara 18. İdare Mahkemesi’nde dava açıp talepleri yineledi.


Ankara 18’inci İdare Mahkemesi glifosat için verilen ruhsatı iptal etti

Mahkemeye katılan bakanlık, uluslararası raporlar ışığında glifosatın kanserojen ve endokrin bozucu olmadığını belirtirken, davaya üretici Monsanto da müdahil oldu. Dünya.com'dan Ali Ekber Yıldırım'ın yazısına göre firma, mahkemeye sunduğu yazısında glifosat etken maddesinin genotoksik (kanserojen) olduğuna ilişkin iddianın bilimsel dayanaktan yoksun olduğunu savundu.

KURUMLARDAN GÖRÜŞ ALINDI 

Ankara 18’inci İdare Mahkemesi ise geçtiğimiz duruşmalarda verdiği ara kararla, glifosatın neden olduğu zarara ilişkin Tarım ve Orman Bakanlığı’ndan tetkik ve tahlil talep etti. Mahkeme ayrıca, Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi, Veterinerlik Fakültesi, Ziraat Odaları Birliği, Ziraat Mühendisleri Odası, Tıbbi Onkoloji Derneği ve Hacettepe Üniversitesi Eczacılık Fakültesi’nden; glifosat içeren tarım kimyasallarının zararlarına ilişkin Türkiye’de veya dünyada yapılmış araştırma ve raporları talep etti.

Ankara 18.İdare Mahkemesi  Alman Kimya Şirketi Bayer’in bünyesine katılan Monsanto’nun ürettiği tarım ilaçlarının etken maddesi glifosatın çevre ve insan sağlığına zararlı olduğuna karar verdi. Alınan bu karar sonrası Tarım ve Orman Bakanlığı’nın verdiği söz konusu etken maddenin ruhsatı iptal edilmiş oldu. Başka bir deyimle Türkiye’de kullanımı yasaklanmış oldu.

EMSAL NİTELİĞİNDE KRAR 

Ankara 18.İdare Mahkemesi, Başkan Sadık Akgül, Üyeler Ensar Tugay Dutulmaz, Şükrü Cesur’un oybirliği ile verdiği kararda özetle şu bilgilere yer verildi:

“Dava; glifosat isimli kanserojen madde barındırdığı iddia olunan ilaçların lisanslarının ve ruhsatlarının iptal edilmesi, piyasadan toplatılması glifosat isimli kimyasal maddenin tarım ilaçlarının üretiminde kullanılmasının yasaklanması talebiyle davalı idareye yapılan başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılmıştır.

Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının, “Sağlık hizmetleri ve çevrenin korunması başlıklı 56.maddesinde; “Herkes, sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına sahiptir. Çevreyi geliştirmek, çevre sağlığını korumak ve çevre kirlenmesini önlemek Devletin ve vatandaşların ödevidir. Devlet, herkesin hayatını, beden ve ruh sağlığı içinde sürdürmesini sağlamak; insan ve madde gücünde tasarruf ve verimi artırarak, işbirliğini gerçekleştirmek amacıyla sağlık kuruluşlarını tek elden planlayıp hizmet vermesini düzenler. Devlet, bu görevini kamu ve özel kesimlerdeki sağlık ve sosyal kurumlarından yararlanarak, onları denetleyerek yerine getirir.

Dava konusu olayda, Mahkememizin 14/02/2020 tarihli ara kararı ile davalı idareden, Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesinden ve Veterinerlik Fakültesinden, Ziraat Odaları Birliğinden, Ziraat Mühendisleri Odasından, Tıbbi Onkoloji Derneğinden(TTOD), Hacettepe Üniversitesi Eczacılık Fakültesinden, tarım sektöründe kullanılan zirai ilaçlar içerisindeki glifosat isimli maddenin insan, hayvan, bitki ve doğaya zararları konusunda yapılan çalışmalarının bulunup bulunmadığı ile bu konuda yapılan araştırmalara ve dünyada bu konuda yapılan araştırmalara ilişkin bilgi ve belgelerin gönderilmesinin istendiği, Tarım ve Orman Bakanlığı, Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü’nün 12/03/2020 tarihli ara karar cevabında; “…dava konusu aktif madde veya karışımlarını içeren bitki koruma ürünleri ülkemizde ruhsatlı olup, halihazırda Avrupa Birliğinde olduğu gibi ülkemizde de bazı bitki veya bitkisel ürünlere arz olan yabancı otlara karşı kullanılmaktadır.

Yukarıya alınan mevzuatın incelenmesinden, çevre ve insan sağlığının korunması için gerekli tedbirlerin alınmasının devletin ödevleri arasında yer aldığı, zararlı organizmalar ile mücadelede kullanılacak faydalı organizmaları üretenlerin, ithalatını yapanların, piyasaya arz edenlerin ve kullananların Bakanlıkça belirlenen esaslara uymak zorunda olduğu, bitki koruma ürünleri, ziraat mühendisleri, kimya mühendisleri veya kimyagerlerin sorumluluğunda üretildiği ve bu ürünlerin kalite kontrolünün, Bakanlık tarafından uygun görülen laboratuvarlarda yapılacağı, kullanılmasına izin verilecek ürünler hakkında, kurulacak komisyonlardan, bağımsız, tarafsız, şeffaf ve bilimsel esaslara göre risk değerlendirmesi yapılması gerektiği, risk değerlendirmesinin tavsiye niteliğinde olduğu anlaşılmaktadır.

Bu durumda; alınan kurum görüşlerinden, dünyada kullanımına izin verilen glifosat içerikli tarım ilaçlarının kimi ülkelerde riskli bulunarak yasaklandığı, ancak zararları konusunda bilimsel olarak net bir çalışmanın bulunmadığı görülmekte ise de; idare tarafından, glifosat içerikli tarım ilaçlarının Avrupa Birliği müktesebatı esas alınmak suretiyle kullanımına izin verildiği, mevzuat gereğince oluşturulması gereken komisyonlarda risk değerlendirmesi yapılmadığı gibi tarım ilaçlarının kullanımına izin verilmesinde yeterli inceleme ve araştırma yapıldığı yönünde laboratuvar değerlendirmelerinin bulunmadığı görüldüğünden, bu yönüyle eksik incelemeyle tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, dava konusu işlemin iptaline kararın tebliğini izleyen günden itibaren (30) gün içerisinde Ankara Bölge İdare Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere, 14/07/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.”

MYGazete Haber Merkezi

Emre Gündoğdu
1992 yılında Bursa'da doğdu. 2016 yılında Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Gazetecilik Bölümünü başarıyla tamamladı.
banner32
Son Güncelleme: 15.10.2020 11:47
Yorumlar
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

banner343

banner324

banner174

banner242